Bộ Thương mại Hoa Kỳ công bố kết luận cuối cùng vụ điều tra gỗ dán Việt Nam: Thuế giảm nhưng áp lực vẫn rất lớn

Ngày 16/7/2026, Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) đã ban hành kết luận cuối cùng trong vụ điều tra chống bán phá giá (Anti-Dumping – AD) và chống trợ cấp (Countervailing Duty – CVD) đối với gỗ dán cứng và gỗ dán trang trí (Hardwood and Decorative Plywood) nhập khẩu từ Việt Nam.

So với kết luận sơ bộ được công bố trước đó, mức thuế chống bán phá giá đã giảm đáng kể. Tuy nhiên, các mức thuế cuối cùng vẫn ở ngưỡng rất cao, đồng thời DOC tiếp tục duy trì quan điểm chặt chẽ về phạm vi điều tra và chống lẩn tránh thuế. Nếu Ủy ban Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ (USITC) kết luận ngành sản xuất nội địa Hoa Kỳ bị thiệt hại, đây sẽ tiếp tục là một trong những vụ việc phòng vệ thương mại có tác động lớn nhất đối với ngành gỗ dán Việt Nam.

Thuế chống bán phá giá giảm mạnh nhưng vẫn ở mức 84,95%

Trong kết luận cuối cùng, DOC áp dụng mức thuế chống bán phá giá (AD) chung là 84,95% đối với toàn bộ doanh nghiệp Việt Nam, bao gồm cả doanh nghiệp bị đơn và các doanh nghiệp còn lại.

Mức thuế này đã giảm đáng kể so với kết luận sơ bộ (196,14%–199,69%), phản ánh việc DOC đã điều chỉnh phương pháp tính toán trong quá trình điều tra. Tuy nhiên, mức ký quỹ tiền mặt 84,95%, có hiệu lực từ ngày 21/7/2026, vẫn là rào cản rất lớn đối với hoạt động xuất khẩu sang thị trường Hoa Kỳ. Đồng thời, DOC tiếp tục chỉ đạo Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ (CBP) tạm dừng thanh khoản đối với các lô hàng thuộc diện điều tra nhập khẩu kể từ ngày 2/3/2026.

Thuế chống trợ cấp: Chưa phải nộp ký quỹ nhưng rủi ro vẫn còn

Đối với vụ điều tra chống trợ cấp, DOC xác định mức thuế toàn quốc là 47,68%. Tuy nhiên, theo quy định của pháp luật Hoa Kỳ, biện pháp tạm thời trong điều tra CVD chỉ có hiệu lực trong 120 ngày. Thời hạn này đã kết thúc vào ngày 22/5/2026, vì vậy hiện nay doanh nghiệp chưa phải nộp tiền ký quỹ đối với thuế chống trợ cấp, mà chỉ phải thực hiện nghĩa vụ ký quỹ đối với thuế chống bán phá giá. Điều cần lưu ý là việc chưa thu tiền ký quỹ không đồng nghĩa doanh nghiệp được miễn thuế chống trợ cấp. Nếu USITC kết luận hàng nhập khẩu từ Việt Nam gây thiệt hại cho ngành sản xuất trong nước của Hoa Kỳ, lệnh áp thuế CVD vẫn sẽ được ban hành và có hiệu lực theo quy định.

Không áp dụng truy thu hồi tố

Một điểm tích cực trong kết luận lần này là DOC tiếp tục xác định không tồn tại tình trạng nhập khẩu tăng đột biến (Negative Critical Circumstances). Điều này đồng nghĩa doanh nghiệp Việt Nam không bị truy thu thuế hồi tố đối với các lô hàng đã xuất khẩu trong vòng 90 ngày trước khi áp dụng các biện pháp tạm thời. Đây là yếu tố giúp doanh nghiệp tránh được một khoản nghĩa vụ tài chính rất lớn đối với các hợp đồng đã thực hiện trước đó.

DOC giữ nguyên phạm vi điều tra

Một nội dung đáng chú ý khác là DOC không chấp nhận bất kỳ đề xuất sửa đổi hay mở rộng ngoại lệ nào trong Bản kết luận về phạm vi điều tra (Final Scope Decision Memorandum). Theo đó, DOC tiếp tục xác định nhiều nhóm sản phẩm vẫn thuộc phạm vi điều tra nếu đáp ứng mô tả vật lý của sản phẩm, bao gồm: Linh kiện tủ bếp chưa đóng gói thành bộ hoàn chỉnh (cabinet components); Sản phẩm chỉ trải qua các công đoạn gia công đơn giản (minor processing); Nhiều sản phẩm được sản xuất từ ván ép nhiệt đới.

Quan điểm này cho thấy DOC tiếp tục áp dụng cách diễn giải khá chặt chẽ về phạm vi sản phẩm nhằm hạn chế các hình thức lẩn tránh thuế thông qua gia công đơn giản hoặc thay đổi hình thức xuất khẩu.

Doanh nghiệp xuất khẩu linh kiện tủ bếp cần đặc biệt lưu ý

Một trong những nhóm doanh nghiệp chịu ảnh hưởng trực tiếp là các đơn vị xuất khẩu linh kiện và cấu kiện tủ bếp sang Hoa Kỳ. Theo kết luận của DOC, chỉ các bộ tủ lắp ráp hoàn chỉnh (Ready-to-Assemble – RTA), được đóng gói đầy đủ toàn bộ cấu kiện, phụ kiện lắp ráp và hướng dẫn sử dụng để bán trực tiếp cho người tiêu dùng cuối cùng mới thuộc diện được loại trừ khỏi phạm vi điều tra. Trong khi đó, các lô hàng chỉ bao gồm từng bộ phận hoặc linh kiện riêng lẻ vẫn có khả năng bị coi là gỗ dán thuộc phạm vi áp dụng thuế AD/CVD. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải rà soát lại cấu trúc sản phẩm, phương thức đóng gói và hồ sơ xuất khẩu nhằm giảm thiểu rủi ro trong quá trình thông quan.

Thông điệp mạnh về chống lẩn tránh thuế

Qua kết luận cuối cùng, DOC tiếp tục phát đi thông điệp rõ ràng về việc tăng cường kiểm soát các hành vi bị cho là lẩn tránh thuế. Các công đoạn như cắt theo kích thước, khoan lỗ, tạo rãnh hoặc các hình thức gia công đơn giản sẽ không làm thay đổi bản chất của sản phẩm nếu vẫn đáp ứng mô tả trong phạm vi điều tra. Đây cũng là xu hướng ngày càng phổ biến trong các vụ việc phòng vệ thương mại của Hoa Kỳ đối với sản phẩm gỗ và đồ gỗ nhập khẩu.

USITC sẽ quyết định kết quả cuối cùng

Theo quy định của Hoa Kỳ, kết luận của DOC chưa phải là bước cuối cùng. Lệnh áp thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp chỉ được ban hành nếu Ủy ban Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ (USITC) kết luận ngành sản xuất trong nước bị thiệt hại hoặc bị đe dọa thiệt hại đáng kể bởi hàng nhập khẩu từ Việt Nam. Nếu USITC đưa ra kết luận phủ định, vụ việc sẽ chấm dứt và toàn bộ khoản ký quỹ đã nộp sẽ được hoàn trả cho doanh nghiệp. Ngược lại, nếu kết luận khẳng định có thiệt hại, các lệnh áp thuế AD và CVD sẽ chính thức có hiệu lực.

Mức thuế áp dụng

VP